ในยุคปัจจุบันที่เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์เข้ามามีบทบาทสำคัญในโลกของการทำงาน หลายคนอาจจะจินตนาการถึงภาพชีวิตการทำงานที่เบาสบายและมีเวลาว่างเพิ่มมากขึ้น แต่ข้อมูลเชิงลึกจากสถานประกอบการจริงกลับสะท้อนให้เห็นถึงปรากฏการณ์ที่แตกต่างออกไปอย่างสิ้นเชิง เมื่อเครื่องมือช่วยให้เราทำงานเสร็จรวดเร็วขึ้น ความคาดหวังรอบด้านจากฝ่ายบริหารก็แปรผันตามและขยายตัวขึ้นเป็นเงาตามตัว ส่งผลให้ชั่วโมงการทำงานมีความหนาแน่นและความกดดันที่สูงกว่าในอดีตหลายเท่าตัว
ข้อมูลเชิงประจักษ์จากสถาบันการศึกษาระดับโลกเกี่ยวกับวิถีชีวิตคนทำงาน
ทีมวิจัยจากมหาวิทยาลัยชั้นนำได้เลือกใช้วิธีการฝังตัวอยู่ภายในบริษัทเทคโนโลยีเป็นระยะเวลานานหลายเดือน เพื่อเฝ้าสังเกตและบันทึกข้อมูลการใช้งานระบบประมวลผลอัจฉริยะในชีวิตประจำวันของพนักงานทุกคน ทว่าผลลัพธ์ที่ได้บันทึกเอาไว้นั้นกลับแสดงให้เห็นถึงความตึงเครียดเชิงโครงสร้างที่ซ่อนอยู่ภายใต้ความเร็ว ระบบอัตโนมัติไม่ได้ลดจำนวนงานลง หากแต่ทำหน้าที่บีบอัดเนื้อหาของงานให้มีความเข้มข้นสูงขึ้น
- พนักงานในตแหน่งบริหารเริ่มต้องลงมือศึกษาการปรับแต่งและตรวจสอบระบบฐานข้อมูลด้วยตัวเอง
- นักออกแบบผลิตภัณฑ์ถูกคาดหวังให้เข้าใจระบบโครงสร้างทางเทคนิคเพื่อประสานงานกับเครื่องมือเอไอ
- เจ้าหน้าที่เทคนิคต้องทำหน้าที่กลั่นกรองและแก้ไขข้อผิดพลาดที่เกิดจากความเชื่อนลึกของคอมพิวเตอร์
- เส้นแบ่งระหว่างเวลาส่วนตัวกับเวลางานพร่าเลือนไปเพราะความสะดวกในการเข้าถึงระบบผ่านอุปกรณ์เคลื่อนที่
ปรากฏการณ์ดังกล่าวส่งผลให้ความคล่องตัวในเชิงความเร็วกลายมาเป็นเกราะกำบังที่ปิดบังความเหนื่อยล้าสะสมภายในใจของคนทำงาน
ความคาดหวังด้านเวลาที่ถูกปรับเปลี่ยนไปตามความรวดเร็วของเครื่องมือสื่อสาร
เมื่อมองกลับไปในอดีต ทุกครั้งที่มีการเปิดตัวเครื่องมือสื่อสารชนิดใหม่ มักจะมาพร้อมคำมั่นสัญญาเรื่องการประหยัดเวลา คุณภาพงานvsความเร็ว ในยุคที่อีเมลเข้ามาทดแทนการส่งเอกสารทางโทรสาร ใครๆ ต่างก็คาดคิดว่าชีวิตการทำงานจะมีความผ่อนคลายมากขึ้น แต่ในเชิงปฏิบัติ สิ่งที่ตามมาคือการปรับเปลี่ยนบรรทัดฐานความเร็วในการตอบกลับข้อมูลจากระดับสัปดาห์ลงมาสู่ระดับชั่วโมง
ต่อมาเมื่ออุปกรณ์สมาร์ทโฟนและแอปพลิเคชันส่งข้อความส่วนตัวแพร่หลาย เส้นแบ่งของเวลาก็พังทลายลงอย่างสิ้นเชิง การออนไลน์และพร้อมสแตนด์บายตลอดยี่สิบสี่ชั่วโมงได้กลายมาเป็นเงื่อนไขที่ไร้ลายลักษณ์อักษรในโลกธุรกิจ ระบบปัญญาประดิษฐ์ในปัจจุบันก็กำลังดำเนินตามรอยเท้าของเทคโนโลยีรุ่นพี่เหล่านั้นอย่างไม่มีผิดเพี้ยน
เมื่อผู้นำเทคโนโลยีเป็นผู้กำหนดมาตรฐานใหม่ที่กดดันเพื่อนร่วมทีมทุกคน
สิ่งที่น่าเป็นห่วงอย่างยิ่งในอุตสาหกรรมยุคนี้ไม่ใช่เพียงแค่ปริมาณงานที่เพิ่มสูงขึ้นเท่านั้น บุคลากรที่มีทักษะขั้นสูงด้านเทคโนโลยีสามารถสร้างผลผลิตจำนวนมากเพื่อตอบสนองคำสั่งของฝ่ายบริหารได้อย่างรวดเร็ว ปรากฏการณ์นี้ได้เข้าไปปรับเปลี่ยนเกณฑ์การประเมินผลงานภายในองค์กรโดยที่ระบบส่วนกลางยังไม่ได้เตรียมความพร้อมรองรับ
สถิติในตลาดแรงงานสากลสะท้อนให้เห็นว่าเป้าหมายหลักของการนำเทคโนโลยีเข้ามาใช้คือการขอให้พนักงานทำผลงานให้ได้มากขึ้นภายใต้เงื่อนไขข้อตกลงเดิม แม้จะมีข่าวการเลิกจ้างในกลุ่มธุรกิจเทคโนโลยีขนาดใหญ่เนื่องจากการปรับเปลี่ยนกลยุทธ์ด้านไอที ทว่าในความเป็นจริง พนักงานที่ยังคงอยู่กลับต้องแบกรับหน้าที่เชื่อมต่อระบบข้อมูลที่หนาแน่นกว่าเดิมโดยที่โครงสร้างพื้นฐานรอบข้างไม่ได้มีแก้ไขปรับปรุงให้เอื้อต่อการทำงานเชิงลึกเลย
แนวทางการจัดจังหวะและการรักษาสมดุลในการบริหารงานเพื่อความยั่งยืนขององค์กร
ในแวดวงการกีฬาและวิทยาศาสตร์การกีฬา มีกลยุทธ์สำคัญที่เรียกว่าการจัดสรรพลังงานหรือจังหวะการวิ่ง ปัญหาของวัฒนธรรมการนำเครื่องมืออัตโนมัติมาใช้งานในสำนักงานตอนนี้คือ ทุกคนกำลังทุ่มเทพลังงานทั้งหมดลงไปตั้งแต่ช่วงเริ่มต้น สภาวะหมดไฟในการทำงานจะส่งผลให้อัตราการลาออกของบุคลากรที่มีความสามารถสูงเพิ่มมากขึ้นอย่างน่าใจหาย
ฝ่ายบริหารต้องกำหนดทิศทางนโยบายไอทีของบริษัทให้ชัดเจนว่าจะใช้ประโยชน์จากเทคโนโลยีไปในแนวทางใด
- เส้นทางเน้นการขยายผลผลิตเชิงปริมาณ: การบีบให้พนักงานรับผิดชอบปริมาณชิ้นงานที่มากขึ้นเรื่อยๆ ตามความเร็วของซอฟต์แวร์ประมวลผล
- ยุทธศาสตร์มุ่งพัฒนาทักษะและการฟื้นฟู: การลดชั่วโมงการทำงานที่ซ้ำซากเพื่อลงทุนในการยกระดับศักยภาพส่วนบุคคลและการรักษาสมดุลชีวิต
การตัดสินใจเลือกทางเดินของฝ่ายบริหารจะเป็นตัวกำหนดว่าบริษัทใดจะสามารถรักษาบุคลากรระดับหัวกะทิเอาไว้ได้ท่ามกลางสมรภูมิเศรษฐกิจดิจิทัล
วิธีการกำหนดขอบเขตและการสื่อสารเพื่อปกป้องศักยภาพการทำงานของตนเอง
แนวทางปฏิบัติที่สามารถนำไปปรับใช้ได้ทันทีเพื่อป้องกันตนเองจากกับดักประสิทธิภาพทางเทคโนโลยีมีดังนี้
สำหรับคนทำงาน สิ่งสำคัญคือการเรียนรู้และฝึกฝนการใช้เครื่องมือประมวลผลอัจฉริยะอย่างจริงจังและเท่าทัน การฝึกทักษะการสื่อสารเพื่อกำหนดขอบเขตและขีดจำกัดของตนเองอย่างชัดเจนต่อฝ่ายบริหารกลายเป็นเครื่องมือที่จำเป็นในยุคนี้ การสร้างพื้นที่ว่างให้ทีมงานได้ฟื้นฟูพลังสมองจะช่วยให้เกิดไอเดียสร้างสรรค์ที่มีมูลค่ามหาศาลต่อการเติบโตของแบรนด์
การวางกรอบจริยธรรมและการบริหารจัดการที่สมดุลจะช่วยให้มั่นใจได้ว่าเทคโนโลยีล้ำสมัยนี้จะทำหน้าที่รับใช้และพัฒนาคุณภาพชีวิตของคนในองค์กรอย่างแท้จริงสืบไป